UZROCI BRAČNE NEPLODNOSTI Reprodukcijska sposobnost čoveka nije tako savršena u poređenju s drugim poznatim vrstama. Verovatnoća začeća u jednom ciklusu iznosi oko 33% ako je polni odnos svaki drugi dan, i oko 15% ako je polni odnos jednom nedeljno. Začeće se događa samo za vreme ovulacije, a u proseku je u jednom ciklusu tek šest plodnih dana. Jajna ćelija može biti oplođena svega 24 sata nakon ovulacije, iako spermatozoidi mogu ostati i do pet dana u polnim organima žene i oploditi jajašce.

Ukoliko se posmatra sudbina 100 jajnih ćelija u idealnim uslovima (potpuno zdrav muškarac i potpuno zdrava žena), rezultat oplodnje će biti takav da se 15% jajnih ćelija uopšte neće oploditi, a 15% jajnih ćelija se nakon oplodnje neće implantirati u sluznicu materice.

Od 70 implantiranih jajnih ćelija (zametaka/embrijona) u 40% slučajeva doći će do biohemijskog ili kliničkog spontanog pobačaja, tako da je za očekivati rođenje svega 30 dece.
Ukoliko tome dodamo druge mnogobrojne činioce koji utiču na reproduktivno zdravlje kao što su povećana učestalost polno prenosivih bolesti, povećana učestalost ginekoloških operacija, veliki broj namernih prekida trudnoće, povećana učestalost endometrioze, kao i kasnija dob rađanja, nije iznenađujući podatak da je u Srbiji kao i većini zapadnih zemalja 12 - 15% parova neplodno.
U oko 30 - 40% slučajeva bračne neplodnosti razlog neplodnosti leži na strani žene, a otprilike isto toliko na strani muškarca. U 15 - 20% slučajeva radi se o neplodnosti oba partnera, ili se pak radi o neplodnosti čiji je uzrok nepoznat ili se ne može pronaći.

Neplodnost kod muškarca: Uzroci neplodnosti kod muškarca su bolesti, infekcije ili urođeni poremećaji koji dovode do smanjenja broja ili odsustva spermatozoida u ejakulatu, nedovoljne pokretljivosti spermatozoida ili neprohodnosti semevoda. I dok je muška neplodnost pre nekih dvadesetak godina bila uzrokom bračne neplodnosti tek u 20% slučajeva, danas je ovaj udeo porastao na 40%. Najnovija naučna istraživanja pokazuju progresivno opadanje kako ukupnog broja spermatozoida u ejakulatu, tako i broja pokretnih i morfološki normalnih spermatozoida. Tačan uzrok drastičnom opadanju muške plodnosti u opštoj populaciji nije u potpunosti poznat. Najčešće razmatrani uzroci su uticaji okruženja, uticaj stila življenja i uticaj činioca radnog okruženja.

Neplodnost kod žene: Razlozi neplodnosti kod žena nastaju usled bolesti, infekcije, problema s lučenjem hormona ili urođenih smetnji zbog čega dolazi do izostanka ovulacije, nepripremljenosti maternice za prihvatanje zametka ili neprohodnosti jajovoda. Plodnost žene najviša je u životnoj dobi između 20. - 30. godine života. U ovo vreme je najveći procenat urednih ovulacija, jajne ćelije su zdrave, a rizik nastanka hromozomskih abnormalnosti, rizik spontanih pobačaja kao i učestalost javljanja komplikacija za vreme trudnoće su niski. Iako učestalost neplodnosti kod žena već u razdoblju između 35. do 39. godine iznosi oko 20%, značajniji pad plodnosti započinje tek nakon 40. godine života.

Ostali uzroci bračne neplodnosti: Ovde ubrajamo psihičke uzroke, imunološki uzrok, opšte loše zdravlje muškarca ili žene kao i nepoznate uzroke. U nešto više od 10% neplodnih parova uprkos savremenim dijagnostičkim metodama ne može se pronaći uzrok neplodnosti. Ovakva vrsta neplodnosti nepoznatog uzroka naziva se idiopatska neplodnost.